فعل مضارع مثنی وجمع

 نوبتی هم که باشد نوبت به آموزش درس هشتم رسیده است . یعنی فعل های مثنی وجمع غایب فعل مضارع .

برای ساخت این فعل ها ابتدا می بایست یکی از حروف مضارعه رابرسرفعل ماضی قراردهید .

اگر یادتان باشد در، درس قبل این حروف رانام بردیم .

این حروف عبارت بودنداز: (أ / ت/ ی / ن ) وهمانطورکه می دانید گفتیم :

اولی ودومی وسومی وششمی ( ی) می گیره . یعنی صیغه های مفرد مذکر / مثنی مذکر / جمع مذکر وجمع مؤنث غایب .

همینطور یاد گرفتید که در فعل مضارع حرکت حرف آخر ضمه ــــُـــ میباشد . البته دربعضی از صیغه ها ما نمی توانیم این شکل ضمه رانشان دهیم . بنابراین برای نشان دادن رفع یا ضمه از یک (ن ) درآخرفعل مضارع استفاده می کنیم که به آن نون عوض رفع می گوییم . این ( ن ) درواقع به جای ضمه آمده است .

حال به ساخت فعل های مثنی غایب دقت کنید .

فعل ماضی                             فعل مضارع

سَمِعا                                    یَسمَعان ِ           حرف ( ی ) حرف مضارع و( ن ) در آخر به جای ضمه

سمِعتا                                   تـَسمعان ِ          حرف (ت ) حرف مضارع و ( ن) درآخربه جای ضمه

واکنون به ساخت فعل های جمع دقت کنید .

سمعوا                       یسمعون َ          حرف (ی) حرف مضارع و (ن ) درآخرنشان ضمه

سمِعنَ                         یَسمَعنَ            حرف ( ی ) حرف مضارع . ولی نشانی از نون عوض رفع نیست .

آیا می دانید چرا صیغه ششم یعنی جمع مؤنث غایب نون عوض رفع نگرفت ؟

دراین صیغه زنها همگی با هم جمع شدند . قدرتشان زیاد شد . حالا در برابر زورگویی مردها می ایستند .باهم متحد میشوند و ( ی ) مردها را ازشون می گیرند . وقتی هم مردها بهشون می گویند : ضمه بذارید . همه یک صدا می گویند : نَ .

 ضمن اینکه یاد گرفتید ضمایر درفعل مضارع همان ضمایری هستند که شما در فعل ماضی یاد گرفتید .